Instrumentale muziek: hoe prachtig kan het zijn bij het afscheid?
24 september 2021 
10 min. leestijd

Instrumentale muziek: hoe prachtig kan het zijn bij het afscheid?

Zonder woorden beleef je de muziek op een heel andere manier.

Muziek heeft de eigenschap om direct in onze gevoelswereld binnen te komen. Zonder woorden beleef je muziek op een heel andere manier, omdat je zelf meer interpretatie kan geven aan de gevoelsbeleving. Ondanks het feit dat vocale muziek het populairste is, heeft muziek zonder tekst zijn charmes. Bij welke gelegenheden luisteren we graag naar instrumentale muziek? Wat zijn de kenmerken van muziek zonder woorden? En wat maakt instrumentale muziek een uitermate geschikte keuze bij een crematie of begrafenis? In deze blog leggen we de functie uit van instrumentale muziek bij de uitvaart. 




Eigenschappen instrumentale muziek


Zingen is de meest persoonlijke expressie als het gaat om muziek maken. Immers, tijdens de zang wordt er direct vanuit het lichaam muziek gevormd. De specifieke klankkleur van iemand’s stem roept ook direct een gevoel op. Zo brengt de stem van Julio Iglesias tijdens To All The Girls I’ve Loved Before, direct romantische gevoelens los bij aanzienlijk veel vrouwen. Waarom zou je toch willen kiezen voor muziek zonder woorden of een stem? We noemen enkele voordelen op van instrumentale muziek: 

Productiviteit: Aan het werk zijn in een drukke omgeving, kan aangenamer worden door het luisteren naar muziek. Op deze manier kun je je goed van alle externe geluiden afsluiten. Een nadeel van vocale muziek kan zijn dat de woorden juist voor afleiding kunnen zorgen. 

  • Rust modus: Instrumentale muziek heeft de eigenschap om je uit de zogenaamde monkey mind te halen. Even rust voor je hersenen en niets anders doen dan zijn. In stilte reflecteren is wat een goede balans kan geven in ons jachtige leven.  
  • Sfeer creëren: Voor het maken van een stemming en sfeer is instrumentale muziek geweldig. Mentaal en emotioneel kun je direct in de juiste staat raken die bevorderlijk is voor inspiratie en creativiteit. Zonder achtergrondmuziek kan de sfeer van een feestje compleet wegvallen. Een film kijken zonder muziek? Het brengt je in een heel andere ambiance dan de regisseur bedoeld had. 
  • De muziek zelf: Het wegvallen van woorden maakt dat je je goed kunt focussen op alleen de muziek. De melodieën, akkoordenschema’s, de ritmes en het muzikale format komen helderder binnen zonder vocale begeleiding. 



Verschillende instrumentale muziek


Bij elke sfeer of emotie past een stijl van instrumentale muziek. Je kunt ook zeggen: “Elk muziekstuk heeft de potentie om een bepaalde beleving op te wekken.” Over het algemeen wordt muziek zonder woorden geassocieerd met een rustige en naar binnengerichte sfeer. Of met de bombastische filmmuziek Their War Here van Hans Zimmer en Junkie XL die zij schreven voor Batman v Superman. We lichten de meest gangbare instrumentale muziek toe.

Easy listening  


De harmonieuze ritmes van easy listening muziek zijn herkenbaar. Je kunt je gemakkelijk laten meenemen door de niet al te ingewikkelde melodiën. Deze muziekstijl dateert van het pre rock ‘n roll tijdperk en was tussen 1950 en 1970 het pouplairste. Het begon met instrumentale muziek en later zijn er zangers geweest die hun rustige stemgeluid eraan toevoegden. Enkele voorbeelden zijn artiesten zoals Frank Sinatra, Kenny Rogers en Burt Bacharach. Easy listening is in tegenstelling tot achtergrondmuziek, wel echt bedoeld om naar te luisteren.  

Jazz & Blues


Onder invloed van Afrikaanse en Europese invloeden, heeft de jazz muziek zich  in late 19e eeuw ontwikkeld in New Orleans. Het is de legendarische Louis Armstrong die er na de roaring twenties voor heeft gezorgd dat jazz door het grote publiek in de armen werd gesloten. Hij haalde de trompet uit het ensemble en speelde er solo’s mee. Zijn hits als What A Wonderful World en La Vie En Rose blijven geliefde muziekstukken in de popmuziek. Jazz en blues muziek worden vaak in één adem genoemd en in beide muziekstijlen komt de trompet voor. Naast het feit dat de Blues uit Mississippi komt, is er nog een ander groot verschil: jazz is meer verwant met instrumentale muziek en blues composities met vocale. In de jazz en blues muziek zij veel stukken geschreven die je in een ontspannende gemoedsstemming brengen. Je hartslag en ademhaling gaan omlaag en je lichaam komt in een rustmodus. De vredige beleving van deze muziekstijlen maken het een waardevolle toevoeging tijdens het afscheid nemen. 

Bekende jazz artiesten:

  • Herbie Hancock 
  • Miles Davis 
  • Nat King Cole 
  • Billy Holiday 
  • Duke Ellington 
  • John Coletrane 

Bekende blues artiesten: 

  • Ray Charles 
  • B.B. King 
  • Johnny Lee Hooker 
  • Stevie Ray Vaughan 
  • Jimmy Hendrix 
  • Eric Clapton 

Uiteraard zijn bovengenoemde lijsten bij lange na niet compleet en kunnen we nog wel even doorgaan met het aanvullen van virtuozen die allemaal hun authentieke stempel hebben gedrukt op de ontwikkeling van de popmuziek. 



Elektronische muziek


In deze muzieksoort worden de geluiden geproduceerd door elektronische muziekinstrumenten. Dit in tegenstelling tot de klanken die akoestische instrumenten maken. Al heeft een gitaar dat wordt versterkt natuurlijk ook een elektronische invloed. Deze muziekstijl dateert in ieder geval al vanaf het begin van de twintigste eeuw. Elektronische muziek komt voor in folkmuziek, jazz, experimentele- en underground muziek. Het wordt gemaakt door elektronische aparaten zoals synthesizers, samplers, computers en drummachines. Enkele softwareprogramma’s die geschikt zijn voor het maken hiervan zijn: Pro Tools, Logik en Cubase. Componisten als Karlhein Stockhausen, Steve Reich en Pierre Boulez vallen onder dit genre. Evenals DJ’s zoals Armin van Buuren, David Guetta en Martin Garrix. Meer hierover bij house muziek. 

Klassieke muziek


Vanaf de middeleeuwen tot nu is er muziek gemaakt die we kunnen aanduiden als klassieke muziek. Klassieke composities bestaan zowel uit alleen instrumenten, als opera stukken, welke de stem centraal hebben. Klassieke muziek gaat over meer dan liefde. Andere emoties zoals vreugde, viering en pure wanhoop zijn ook thema’s. 

Wat klassieke muziek krachtig maakt en dan met name de instrumentale stukken, is het volgende: 

  • Hersenen worden gestimuleerd 
  • Helpt met het afronden van taken 
  • Vergroot IQ, communicatievaardigheden, creativiteit en efficiëntie. 

Met andere woorden, klassieke muziek zorgt voor een verhoogde prestatie en productiviteit. Bekende werken bij het grote publiek zijn onder meer: Für Elise, Symphony No.5 en Moonlight Sonate van Ludwig van Beethoven. Serenade No.13 -Eine Kleine Nacht Muzik- , Rondo Alla Turca en Piano Sonata No.5 van Wolfgang Amadeus Mozart. Matthäus Passion, De Goldbergvariaties en Cello Suite No.1, van Johann Sebastian Bach zijn geliefd bij het publiek. De Matthäus Passion wat op Goede Vrijdag wordt uitgevoerd, heeft overigens wel een zangkoor. 

Bombastisch, hoogdravend, opgeblazen: Klassieke muziekstukken zijn behalve ontspannend en rustgevend ook pompeus. Het type muziek dat men doorgaans niet opzet om geconcentreerd werk uit te voeren. Dergelijke composities zijn geliefd als soundtracks in Hollywood. De filmmakers van Harry Potter, Gladiator, Lord of the Rings en Star Wars, gebruiken meeslepende filmmuziek voor hun blockbusters. Componisten als Hans Zimmer en John Williams zijn hierin bekende namen. 

Een thema verbinden aan een uitvaart komt steeds vaker voor. In deze gedachten is het goed te stellen dat een fan van Darth Vader, op zijn eigen uitvaart zal kiezen voor het nummer The Imperial March. Indien live uitgevoerd zal het met 30 musici een uitvaart in een theater of schouwburg zijn. 

Ontspanning & New Age


In tegenstelling tot het opzwepende karakter van de bombastische variant, zien we instrumentale muziek ook vaak terug in een ontspannen sfeer. Natuurgeluiden zoals vogels, watervallen, brandend hout en windgeluiden doen het goed bij de gehaaste mens. Even helemaal opladen alsof je bovenop een berg bent of een wandeling maakt door het oerwoud. Onze hersenen maken namelijk geen onderscheid tussen visualisatie en een waargebeurde belevenis. En dus is de ontspanning voelbaar tijdens yoga, meditatie of in een beauty- en wellness spa. Zonder afgeleid te worden door woorden of ingewikkelde arrangementen is het, vaak mantra-achtige patroon, van ‘beautiful relaxing peaceful meditaion music’ een rustpunt voor je gestel.  

Rustgevende muziek voor focus en concentratie tijdens het studeren of werken. Is instrumentale achtergrondmuziek beter voor het geheugen of juist niet? Enerzijds gaat het om de persoonlijke voorkeur van iemand. Anderzijds zijn er onderzoeken naar gedaan dit fenomeen en wat het Mozart-effect wordt genoemd. De uitkomsten van deze onderzoeken spreken elkaar tegen en dus is achtergrondmuziek opzetten tijdens de studie of werk aan te raden als het je helpt. 



Instrumentale muziek bij een uitvaart


Muziek dat de bezinning onderstreept, is zeer geschikt voor een begrafenis of crematie. Tijdens het afscheid nemen ben je met je gedachten bij hem of haar en koester je de herinneringen. Een uitvaart is reünie waarbij lachwekkende herinneringen worden afgewisseld met verdrietige gebeurtenissen. De afwisseling van de uitvaartmuziek ligt in dit verlengde. Instrumentale live muziek kan ook zeer geschikt zijn, bijvoorbeeld tijdens de inloop of tussen de sprekers door. En natuurlijk onder het genot van een hapje en een drankje na afloop van de dienst. 

Over de schrijver
Familiebanden, verbinding, beleving en muziek zijn voor mij belangrijke thema's waar ik anderen mee kan ondersteunen in hun rouwproces. In mijn rol om live uitvaartmuziek te verzorgen, komen verschillende aspecten van mijn passies samen. Het is erg dankbaar om een familie met live muziek te mogen ondersteunen.
Reactie plaatsen